UNESCO’nun 43. Genel Konferansı kapsamında, 2026–2027 dönemi için Anma ve Kutlama Yıl Dönümleri Programına dâhil edilecek isim ve olaylar belirlendi. Türkiye’nin önerisiyle, “Şeyh Edebali’nin Vefatının 700. Yıl Dönümü (2026)” UNESCO tarafından programa kabul edildi. Bu kararla birlikte, Osmanlı’nın manevi mimarlarından Şeyh Edebali’nin insanlığa yön veren düşünceleri ve değerleri, uluslararası düzeyde bir kez daha tescillenmiş oldu.
UNESCO’nun 43. Genel Konferansında alınan bu karar, Türkiye adına UNESCO Türkiye Millî Komisyonu tarafından yürütülen çalışmaların sonucunda hayata geçirildi. 1981 yılında Atatürk’ün Doğumunun 100. Yıl Dönümünün UNESCO tarafından kabul edilmesiyle başlayan süreçte, bugüne kadar 38 önemli Türk şahsiyeti ve olayı UNESCO Anma ve Kutlama Yıl Dönümleri arasına dâhil edilmiştir.
Şeyh Edebali Kimdir?
Şeyh Edebali (1206–1326), Osmanlı Devleti’nin kuruluş felsefesine yön veren, ilim, ahlak ve adaletin rehberi kabul edilen büyük bir bilge ve din âlimidir.
Osman Gazi’ye verdiği nasihatlerle yalnızca bir devletin değil, bir medeniyetin manevi temelini atmıştır. “İnsanı yaşat ki devlet yaşasın” sözüyle hatırlanan Şeyh Edebali, adalet, merhamet ve insan onuru kavramlarını bir arada işleyen düşünce dünyasıyla evrensel bir değer taşımaktadır.
Bugün Bilecik’te bulunan türbesi, hem tarihî hem de manevi bir merkez olarak ziyaretçilerini ağırlamaktadır.
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi ve Mirasın Devamı
Adını büyük bilgeden alan Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, 2007 yılında kurulmuş; 2012 yılında, Şeyh Edebali’nin düşünce mirasını yaşatmak ve bu manevi kimliği akademik bir vizyonla bütünleştirmek amacıyla bugünkü adını almıştır.
Üniversitemiz, Şeyh Edebali’nin temsil ettiği bilgelik, adalet, ahlak ve insan merkezli yaklaşımı bilimle birleştirerek hem yerel hem de küresel ölçekte eğitim ve araştırma faaliyetlerini sürdürmektedir.
UNESCO’nun bu kararı, üniversitemizin ismini taşıdığı bu büyük değerin dünya çapında tanınması açısından büyük önem taşımaktadır.
UNESCO Anma ve Kutlama Yıl Dönümleri Programına Nasıl Başvuru Yapılır?
UNESCO Anma ve Kutlama Yıl Dönümleri Programı’na üye ülkeler tarafından her iki yılda bir öneriler sunulmaktadır. Önerilen kişi veya olayların, UNESCO’nun barış, kültür, eğitim, bilim ve insanlık değerleriyle ilişkilendirilmesi gerekmektedir.
Başvurular, ilgili ülkenin UNESCO Millî Komisyonu tarafından hazırlanır ve UNESCO Sekretaryasına iletilir. Değerlendirme sonucunda uygun bulunan başvurular, UNESCO Genel Konferansı’nda kabul edilerek uluslararası düzeyde kutlanır.
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi olarak, adını aldığı büyük düşünürün 700. vefat yılının UNESCO tarafından anma ve kutlama programına dâhil edilmesinden gurur duyuyor; bu vesileyle, Şeyh Edebali’nin evrensel değerlerini yaşatmak adına 2026 yılı boyunca çeşitli akademik etkinlikler ve kültürel programlar düzenlemeyi planlıyoruz.